Verpotten

Net als het voorgaande thema Bemesten ontkomen we er niet aan om een Bonsai te verpotten. Met een Taxus is het al evenmin
anders dan welke boomsoort die binnen de bonsaikunst wordt toegepast.
Dat verpotten impact heeft op de boom is eveneens geen abracadabra.
Kijkend naar de Taxus heeft het verpotten van een Taxus in een schaal echter meer gevolgen. Zo staan er meerdere niet bij stil
dat met het verpotten van een Taxus in een schaal ook de mate van winterhardheid wordt beïnvloed.
Met andere woorden. Staat een Taxus in de volle grond, zo kan de boom zonder problemen vorst en temperaturen onder nul verdragen.
Zetten we de Taxus echter in een schaal wordt de eigenschap opeens aangetast.

Dit alles heeft te maken met de structuur en opbouw van de wortels van een Taxus.
Als je tot detail op de wortels van een taxus inzoomt, zie je dat de wortel is opgebouwd rond een centrale transportbaan. Rondom deze
centrale transportbaan bevinden zich op zijn beurt weer meerdere transportbanen. Uiteindelijk worden deze banen omgeven door
een dunne bast laag. Dit alles zorgt ervoor dat met name de jonge wortels van de Taxus breekbaar en fragiel zijn.
Omdat er dus geen dikke bast laag voorhanden is die de transportbanen beschermt, kan vorst snel de transbanen bereiken. In een
schaal wordt dit effect nog eens verstrekt.

Zoals gezegd zijn met name de jonge wortels van de Taxus uiterst breekbaar. Blijf dus met haken en eetstokjes uit de beurt van de jonge taxus
wortels. Met gebruikelijke eetstokjes worden de jonge wortels eenvoudig doorgestoken zonder dat u het tijdens het
verpotten bemerkt. Aan u de keuze om ze te gebruiken.

Grondmengsel

Het grondmengsel mag niet te fijn korrelig van structuur zijn. Ik zou u willen aanraden om een mengsel van Akadama, Bims, Kiryu, Turf
en Compost te gebruiken, maar uiteraard bestaan er meer samenstellingen die hun diensten hebben bewezen. Feit hierbij MOET zijn
dat het mengsel in staat is om water gedurende een bepaalde tijd aan zich te binden zonder dat er stuwing van water ontstaat.

Uiteraard mogen Turf en Compost slechts in geringe hoeveelheden voorkomen. Neemt u het niet zo nauwkeurig en gebruikt u meer van
deze bestanddelen haalt u de taxuskever in huis. Vooral taxussen die zich nog in de opbouwfase bevinden moet puur Akadama worden
vermeden. Deze Japanse grondsoort, die zowel in harde als zachte korrelstructuur te verkrijgen is, kan onvoldoende het water tot zich
binden dat nodig is om de wortels in de directe omgeving van het Nebari van een constante hoeveelheid water te voorzien.
Een jonge taxus opgepot in Akadama laat al heel snel een schadebeeld zien zodra ze gedwongen wordt om in pure Akadama te moeten groeien. Datzelfde geldt overigens ook voor het gebruik van pure bims.
Zware vochtige en voedingsrijke grondmengsels moeten eveneens worden vermeden. Zij provoceren de vorming van wortelschimmel en een besmetting door taxuskever. Wist u overigens dat een taxuskever plaag altijd vooraf gaat door dopluis?
Een duidelijke opbouw in het grondmengel bestaande uit twee lagen dient voorhanden te zijn. De bovenste laag heeft een fijne korrelstructuur
en is uiterst belangrijk voor een goede groei van een taxus. Deze laag mag niet dikker zijn dan enkele centimeters. Naast akadama kan ook gekozen worden voor fijn korrelige lava.

Uitspoelen of juist niet

Over het uitspoelen van wortels bestaan vele uiteenlopende meningen en uitspraken. Persoonlijk ben ik er niet voor om het wortel-
stelsel van een Taxus uit te spoelen. Met het uitspoelen verdwijnt veel meer dan de overtollige aarde. Daarnaast lukt het mij NOOIT om
de nieuwe aarde dusdanig tussen de wortels te werken dat er geen holtes of loze ruimtes ontstaan. Wilt u de holtes of “luchtkamers” tussen de wortels toch voorkomen zal er hoe dan ook hard moeten worden gesnoeid. Maar wilt u dat altijd wel?

Juist bij een Taxus die al op leeftijd is, moet worden vermeden dat er grote ingrepen in hun wortelstelsel plaatsvinden. Snoei uitsluitend de buitenkant van de wortelkluit, zonder daarbij de wortels te willen ontwarren. Dat je daarbij aan de onderzijde van de wortelkluit flink wat wortels weghaalt gaat verrotten van deze wortels tegen.
Zo wie zo mogen haken en soortgelijke gereedschappen bij een Taxus niet worden aangewend. Hoe meer je gaat ontwarren hoe meer schade u aan de poreuze wortels toebrengt wat op zijn beurt stress voor de Taxus betekend.

Besluit u dan toch om te gaan verpotten, MOET dit bij een taxus altijd voor de langste dag van het jaar plaatsvinden.
Vind het verpotten later in het seizoen plaats zal er bij de taxus een periode van inactiviteit intreden. Deze inactiviteit kan ondanks een
goede standplaats tot meer dan 1 jaar aanhouden. En met inactief bedoel ik dus geen enkele vorm van activiteit in het uitlopen van
knoppen of het groeien van scheuten. In de dergelijke periode van inactiviteit teert de taxus uitsluitend nog op haar reserves die ze in schors en takken heeft opgeslagen. Duurt deze periode van inactiviteit te lang zet u er ook nog eens de boom mee op het spel. En het frappante is: u kunt er geen enkele invloed meer op uitoefenen. Heeft de taxus eenmaal zijn besluit genomen om geen activiteiten meer te laten zien, rest u als bonsailiefhebber alleen een toekijken.
Goed bedoelde adviezen dat een periode van inactiviteit bij een taxus na het verpotten normaal is behoort tot het land der fabelen. Het zegt meer over de incompetentie van de Bonsailiefhebber die onvoldoende zijn taxus kent.