Artikel 1 – Juniperus

Juniperus, eenvoudige boom als u de spelregels kent.

Over het algemeen kan van de Juniperus (jeneverbes) worden gezegd dat zijn verzorging als eenvoudig omschreven mag worden.
Wat weinig bonsailiefhebbers weten of zich realiseren is dat in bijna iedere schubachtige Juniperus een top bonsai schuilgaat mits men
een paar spelregels kent en wil toepassen.
Aan de hand van dit artikel zal ik het één en ander verder toelichten (betreft uitsluitend schubachtige Juniperus – dus kort gezegd de
niet prikkende Juniperus). Voor de verzorging van naaldachtige jeneverbessen verwijs ik u graag naar andere soortgelijke artikelen.

We plukken onze jeneverbes dood!

Velen die deze woorden lezen zullen ongetwijfeld van mening zijn: Zo erg zal het niet zijn.
Helaas is het tegengestelde waar.
Ik durf zondermeer te stellen dat menig Bonsailiefhebber onder ons zijn of haar Juniperus naar de bonsaihemel weet te verhelpen door
herhaaldelijk zijn of haar Juniperus te plukken. En met plukken bedoel ik dan het tussen duim en wijsvinger uitdraaien van de
eindscheut met als doel om het mooie bloemkool vormige loof te laten ontstaan.

Dat een Juniperus, groot of klein, jong of oud een periode MOET hebben waarin zij ongemoeid de eindscheuten kan laten groeien
weten maar weinig liefhebbers. (zie afbeelding)

Eindscheut Juniperus Chinensis

Sterker: Met elke keer dat u het uitsluitend plukken toepast zal uw jeneverbes aan kracht verliezen tot het moment dat ze volledig de geest geeft. Het best valt dit te zien aan het veranderen van de kleur van het loof. Deze word dof of faal van kleur. Streeft u naar een gezonde Juniperus, concentreer u dan op het laten groeien van de eindscheuten. En ook als de Juniperus u lief is.

Standplaats

Een belangrijk onderdeel van een goede verzorging omtrent de Juniperus is de vereiste dat een Juniperus een plek in de volle zon wenst.
Het heeft niet alleen invloed op de kleur en het volume van het loof maar ook de vertakking kan zich door een standplaats in de volle zon goed ontwikkelen. Het aantal vertakkingen neemt beduidend toe. Ook hier weer is het de kleur van het loof die u laat weten dat er iets niet klopt. Krijgt het loof onvoldoende zon, zo zal de kleur van het loof veranderen. Ook hier word het dof of faal van kleur. Realiseer u dat dit een teken van zwakte is dat maar moeizaam te herstellen valt. Hoe meer zon hoe liever.

Grondmengsel

Hoe de samenstelling van het grondmengsel ook is, er is één bestanddeel dat ALTIJD voorhanden MOET zijn: Lava.
Lava speelt een grote rol zo niet de belangrijkste rol in de mineraal huishouding van een jeneverbes. Streeft u naar een goed groeiende en gezond ogende jeneverbes, dan mag Lava niet aan het grondmengel ontbreken.

Akadama ja of nee?

Zet uw jeneverbes NOOIT in 100% akadama. Langzaam maar zeker zal een Juniperus die in 100% akadama staat, u daarvoor belonen door zwakker en zwakker te worden. Ook hier is het weer de kleur van het loof dat deze zwakte aantoont. Zonder ingrijpen zal uiteindelijk de Juniperus de geest geven. Uiteraard wordt de samenstelling van uw grondmengsel altijd bepaald door de frequentie van watergeven en de frequentie van bemesten. Akadama is goed in staat om zouten uit bemesting te binden. Op zich kan een Juniperus eveneens goed met een verhoogde zoutconcentraties omgaan, maar niet gedurende jaar in jaar uit. Wilt u Akadama aan het grondmengsel toevoegen laat dan
het gehalte niet boven de 45% uitkomen.
Een ander weetje is dat u hoge percentages aan organische bestanddelen MOET vermijden. Organische bestanddelen zijn uitstekend
in staat om water aan zich te binden. Dit brengt eveneens het gevaar van het ontstaan van een doordrenkt grondmengsel met zich mee.
Gevolg daarvan is wortelschade gedurende de winterdag.
Een Juniperus reageert gevoelig tot zeer gevoelig op wortelschade. Daarbij komt dat het tot wel 7 maanden kan duren voordat de Juniperus gezonde wortels kan te ontwikkelen. Wees dus gewaarschuwd. Ook als het om het verpotten gaat.

Laat het uitspoelen van het wortelstelsel

Een zeer groot en verbreid fenomeen is het uitspoelen van het wortelstelsel van jeneverbessen tijdens het verpotten. Wat u ook doet,
hoe u het ook doet, nimmer krijgt u een grondmengsel zodanig tussen de uitgespoelde wortels dat er geen luchtzakken ontstaan.
En juist deze luchtzakken (plekken tussen de wortels waar zich geen grondmengsel bevind) zorgen voor een vertraging in de toch al
moeizaam verlopende ontwikkeling van wortels. Bonsailiefhebbers die dan beweren dat je de wortels van een Juniperus hard moet
snoeien.
Tja, laat ik duidelijk zijn. Het verwijderen van extreem lange wortels moet zonder meer gebeuren maar valt niet onder de noemer
hard snoeien.

Water en bemesting

Streeft u naar een gezond ogende Jeneverbes dan zult u met regelmaat en ruim water moeten geven. Een jeneverbes die van tijd
tot tijd droge voeten heeft zal u daarvoor belonen. Ze is door het gebrek aan water niet of onvoldoende in staat om het inwendige groen
groeiende te houden. Laat staan om nieuwe scheuten te ontwikkelen. Het gevolg is dat de binnenste takken in het loof geen groen
meer kunnen dragen en kaal worden.
Uiteraard past u het grondmengsel aan zodat een hoge mate van doorlatendheid te borgen. Neem rustig 80% gruis of
steengehalte en het gevaar van een doordrenkt grondmengel is niet meer voorhanden. Past u een dergelijk gehalte toe, MOET u
vaker water geven. Logisch in mijn ogen. Is vaker watergeven op voorhand niet haalbaal schroef het gruis- of steengehalte terug
naar 60%.

Veelvuldig broezen op het groen is een noodzaak. Ook zodra de zon hoog aan de hemel staat. Voorwaarde is wel dat u door de zon
voorverwarmt water gebruikt. Persoonlijk giet ik de Juniperus met een fijne broes op de gieter tijdens hete dagen ’s morgens of aan
het einde van de dag.
Dat daardoor spint zou ontstaan of het groen zou kunnen “verbranden”, mag naar het land der fabelen worden gestuurd.
Gebruikt u steenkoud water dan zal de boom u daarvoor belonen door een schadebeeld te laten zien of enige tijd geen groei vertonen.
Immers de wortelpunten zijn door het hoge temperatuur verschil tussen hete schaal en het steenkoude water regelrecht geëxplodeerd.
Met de informatie die u tot nu toe inmiddels heeft gelezen kunt u 1 plus 1 optellen en begrijpt wat daarvan de gevolgen zullen zijn.

Heeft u het grondmengel aangepast aan het frequent en ruim water geven, dan heeft u er eveneens voor gezorgd dat u de
Juniperus goed kunt bemesten.
Een Juniperus is naast de Pinus (den) en Taxus wellicht de derde boomsoort die heel veel bemesten vraagt en verdraagt.
Begin daarom al vroegtijdig in het voorjaar (ik bedoel hier maart) als u de Juniperus gedurende de winterperiode in een
koude kas kunt overwinteren.
Het wortelstelsel van een Juniperus blijft in een dergelijke omgeving actief. Maak dit tot uw voordeel en start dus het bemesten vroeg op.
Uiteraard geld dit niet voor bomen die buiten overwinteren of in een winterberging. De bodemtemperatuur blijft buiten of onder een
afdakje te laag om groei te kunnen realiseren en het gevaar van verzouten ligt op de loer (al kan de Juniperus (jeneverbes) best wat
verdragen voordat ze begint te kwakkelen).
Handig maar uiteraard niet noodzakelijk is het bemesten met zogenaamde pallets van organische meststoffen op basis van gemalen
koolzaad (doorgaans verkrijgbaar bij de betere bonsaihandel). De pallets laten zich heel goed verdelen en verwijderen zodra bemesten
niet meer gewenst is. Genoemde pallets liggen om de 5 a 7 cm aan de buitenkant tegen de schaalrand. Bemest nimmer in de directe
nabijheid van de stam.

Een andere zeer goed toe te passen manier van bemesten bij Juniperus is het zogenaamde bladbemesten. Bij deze
methode worden meststoffen opgelost in water en vervolgens over het groei gesproeid totdat het ervan afdruipt.
(doe dit nimmer in de zon, nimmer bij een droge wortelvoet).
Er zijn diverse in water oplosbare meststoffen verkrijgbaar. (ook bij een Aldi of Bouwmarkt) Zie voor een uitvoerige beschrijving het hoofdstuk Bemesten op deze site.

Juniperus heeft veel loof nodig om gezond te worden en te blijven.

Het plukken van de Juniperus word vaak als lastig ervaren. Daarbij gaat het niet eens zo zeer om de wijze waarop maar om het
resultaat na afloop. Het overgrote deel van de bonsailiefhebber besluiten om het plukken maar te laten omdat de boom een tijdje
kaler is en dus minder aantrekkelijk. Dat dit van levensbelang is voor een gezonde Juniperus daar houd men zich liever niet mee bezig.
“Wat moet de buurman wel niet denken dat er een kale boom staat”, houd een dergelijke bonsailiefhebber op dat moment meer bezig.

Dat plukken eens in de vijf jaar een terugkomende handeling is, ook bij tentoonstellingsbomen van zeer hoge kwaliteit, is voor velen
niet te bevatten, laat staan dat ze eraan denken om hun eigen Juniperus zo onder handen te nemen.
Al het naar beneden (verticaal) groeiende groen wordt tijdens het plukken verwijderd. Ook het groen dat niet is vertakt. Uiteindelijk
zullen er pluimtjes van groen blijven staan. De rest van het takje of de tak is kaal.

Houd daarbij 1 regel in het achterhoofd:
Verwijder NOOIT meer dan 30% van de ACTIEVE groenmassa.
Kijk hierbij niet naar het bergje groen dat op de grond ligt. Dit kan dus in sommige gevallen MEER zijn.
Concentreer u op de ACTIEVE groenmassa.

“Behoort faal of dof loof tot de ACTIEVE groenmassa?”
Aan u om deze vraag te beantwoorden. Zij die van mening zijn deze vraag met JA te moeten beantwoorden zou ik willen aanraden het bovenstaande nog eens aandachtig door te lezen.

Doe er uw voordeel mee.

Bonsai moeilijk?